Stoiximan Super League

Το ξεχωριστό ντέρμπι (μίσους) Άρη-ΠΑΟΚ

Η αναμέτρηση Ολυμπιακού-Παναθηναϊκού θεωρείται η κορυφή των ντέρμπι στο ελληνικό ποδόσφαιρο, όμως δύο ώρες πριν τη σέντρα των αιωνίων αντιπάλων στο Καραϊσκάκη, την Κυριακή γίνεται στη Θεσσαλονίκη η μάχη των μαχών. Άρης εναντίον ΠΑΟΚ. Η ποδοσφαιρική καρδιά της Βόρειας Ελλάδας θα χτυπάει στο «Κλεάνθης Βικελίδης», εκεί όπου θα διασταυρώσουν τα ξίφη τους οι δύο μεγάλοι της Μακεδονίας.

Η αντιπαλότητα μεταξύ ΠΑΟΚ και Άρη ξεκινά έναν αιώνα πριν, όταν οι δύο σύλλογοι ιδρύθηκαν σε διαφορετικές χρονικές περιόδους και με άλλες κοινωνικές βάσεις. Ο Άρης ιδρύθηκε το 1914 και εκπροσωπούσε την αστική τάξη της Θεσσαλονίκης, ενώ ο ΠΑΟΚ -που γεννήθηκε το 1926- συνδέθηκε στενά με τους πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία και την Κωνσταντινούπολη.

Αυτή η κοινωνική διαφοροποίηση ενίσχυσε την αντιπαλότητα, προσδίδοντάς της ιδιαίτερα χαρακτηριστικά. Τα χρόνια πέρασαν και οι διαφορές έγιναν δυσδιάκριτες. Οι υποστηρικτές του ΠΑΟΚ έβλεπαν την ομάδα τους ως εκπρόσωπο των «λαϊκών» στρωμάτων, ενώ οι φίλοι του Άρη συνδέθηκαν με τις παραδοσιακές οικογένειες της Θεσσαλονίκης. Ωστόσο, πλέον και οι δύο έχουν σχεδόν ανάλογα λαϊκά ερείσματα, με τη μεγάλη δύναμη του Άρη να βρίσκεται στην πόλη της Θεσσαλονίκης, ενώ του ΠΑΟΚ συνολικότερα στη Μακεδονία.

Το «clasico» της Θεσσαλονίκης διεξάγεται πάντα σε καυτή ατμόσφαιρα, καθώς αναδεικνύει το αφεντικό της πόλης. Οι αναμετρήσεις Άρη-ΠΑΟΚ δεν έγιναν ποτέ υπό το βάρος ταυτόχρονης διεκδίκησης του πρωταθλήματος. Σε δύο περιπτώσεις, όμως, οι αγώνες τους έκριναν το Κύπελλο Ελλάδας: το 1970 (νίκησε 1-0 ο Άρης) και το 2003 (νίκησε 1-0 ο ΠΑΟΚ).

Πέρα από τη γενεσιουργό αιτία της διαφορετικής κοινωνικής διαστρωμάτωσης, η «βεντέτα» είχε και άλλα χαρακτηριστικά. Οι δύο ομάδες φορούσαν κιτρινόμαυρα. Η μετακίνηση τεσσάρων ποδοσφαιριστών του Άρη -που κατάγονταν από την Κωνσταντινούπολη- στην ΑΕΚΘ, υπήρξε η σπίθα που άναψε τη φωτιά.  Αυτή που φούντωσε, όταν οι δύο σύλλογοι συμφώνησαν να δώσουν φιλικό αγώνα με έπαθλο τα κιτρινόμαυρα. Θα τα κρατούσε ο νικητής και ο ηττημένος θα άλλαζε εμφανίσεις.

Το πρώτο ντέρμπι έγινε στις 9 Αυγούστου 1925 στο παλιό γήπεδο του Ηρακλή, κοντά στη Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ, σε πολεμικό κλίμα. Τα ευτράπελα -λόγω των αποφάσεων του διαιτητή- πολλά. Ο Άρης κέρδισε 5-2 και μαζί το δικαίωμα να διατηρήσει τα χρώματά του: το κίτρινο και το μαύρο.

Μετά από μερικές εβδομάδες η ΑΕΚΘ διασπάστηκε, για να δημιουργηθούν δύο νέοι σύλλογοι: ο Βυζαντινός Αθλητικός Όμιλος και ο ΠΑΟΚ, που ιδρύθηκε επισήμως την επόμενη χρονιά (1926). Ο ΒΑΟ διάλεξε το πορτοκαλί και το μαύρο. Ο ΠΑΟΚ, το λευκό και το μαύρο. Και περίμενε «πώς και πώς» την πρώτη επίσημη συνάντησή του με τον Άρη. Αυτή ήρθε στις 12 Ιουνίου 1927, για το πρωτάθλημα Μακεδονίας-Θράκης, πάλι στο γήπεδο του Ηρακλή (ο Άρης εγκαινίασε το δικό του, στη Λεωφόρο Στρατού, τέσσερις μέρες αργότερα, ενώ η Τούμπα δεν υπήρχε ακόμη). Μπροστά σε 8.000 θεατές, ο ΠΑΟΚ νίκησε με 2-1.

Το πρώτο τους ντέρμπι στα χρόνια της Α’ Εθνικής, το έδωσαν στο «Χαριλάου» τον Νοέμβριο του 1959. Νίκησε ο ΠΑΟΚ (1-0). Το επόμενο, τον Φεβρουάριο του 1960 στη (μισοτελειωμένη) Τούμπα των 12.000 θέσεων, με Ιταλό διαιτητή, έληξε 0-0.

Η αντιπαράθεση φούντωσε το 1997. Ο Άρης έπεφτε κατηγορία και οι ΠΑΟΚτσήδες διασκέδαζαν αφάνταστα με τον πόνο των αντιπάλων τους. Πριν από την έναρξη του αγώνα, ένα αεροπλανάκι (ναυλωμένο από συλλογικό έντυπο του ΠΑΟΚ) ανέμιζε πάνω από την Τούμπα ένα πανό που έγραφε «Εκεί, εκεί, στη Β’ Εθνική», ενώ στον αγωνιστικό χώρο έκαναν… παρέλαση τα δελτία των παικτών του Άρη (αυτά που είχαν ξεχαστεί στο πούλμαν του στις 26 Ιανουαρίου 1997, στο παιχνίδι με τον Αθηναϊκό). Μηδενισμός και -3 βαθμοί περίμεναν τον Άρη του Χουάν Ραμόν Ρότσα. Τι κι αν ο ΠΑΟΚ έχανε από τον ΟΦΗ την τρίτη θέση στην ισοβαθμία; Αυτό που είχε σημασία ήταν πως ο Άρης θα ακολουθούσε την Καστοριά και τον Εδεσσαϊκό στη Β’ Εθνική. Για πρώτη φορά στην ιστορία του. Ο “Δικέφαλος του Βορρά” νίκησε εν τέλει με 2-1 και το πανηγύρι ήταν… διπλό.

Πολλά χρόνια αργότερα, στο βωμό της αντιπαλότητας θρηνήσαμε τον 18χρονο Άρη Δημητριάδη που ήταν φίλαθλος του ΠΑΟΚ, τον 19χρονο Άλκη Καμπανό που ήταν φίλαθλος του Άρη και τον 28χρονο Τόσκο Μποζατζίσκι, οπαδό της Μπότεφ, που είχε πάει στη Θεσσαλονίκη για να στηρίξει το αδελφικό σωματείο του Άρη.

Η αντιπαράθεση είχε ξεπεράσει την καζούρα και τα πειράγματα. Είχε γίνει μίσος που έφερνε συγκρούσεις, τραυματισμούς, νεκρούς.

Το ντέρμπι Άρη-ΠΑΟΚ έχει τη δική του ξεχωριστή ιστορία…