Μεσαίος

Φωτιάς, Κολίνα, Βενγκέρ και… πειράματα στη διαιτησία!

Το VAR αποτελεί τα τελευταία χρόνια βασικό εργαλείο των ρέφερι στα ποδοσφαιρικά παιχνίδια. Τη βοήθεια που μπορούν να έχουν, μέσω της τεχνολογίας, κατά τη διάρκεια των αγώνων.

Είναι εφεύρεση των Ολλανδών αλλά σε σύντομο χρονικό διάστημα άρεσε και στις άλλες χώρες. Η UEFA το στήριξε, όπως έκανε και η FIFA. Όμως στην πράξη δεν άργησαν να φανούν οι αδυναμίες του. Το πρόβλημα με το VAR είναι διττό. Οι διαιτητές περιμένουν τους VARίστες να παρέμβουν. Να βγάλουν το …φίδι από την τρύπα. Ταυτόχρονα έχουμε να κάνουμε με τύπους που κλείνονται σε ένα δωμάτιο ελέγχου (VOR). Δεν ξέρουμε τι γίνεται εκεί. Τους βλέπουμε στην αρχή. Πριν το παιχνίδι. Μετά δεν ακούμε τους διαλόγους με τους διαιτητές. Ούτε τι λένε μεταξύ τους. Επικρατεί το απόλυτο …σκοτάδι.

Το VAR δεν εξασφαλίζει πάντα ποδοσφαιρική δικαιοσύνη. Πολλές φορές κάνει το αντίθετο. Μπερδεύει τα πράγματα. Το χειρότερο; Σταματάει συνεχώς το παιχνίδι. Τους πανηγυρισμούς στα γκολ. Άπαντες ξενερώνουν. Όχι μία αλλά πολλές φορές στα ματς. Στην Ελλάδα πέφτει κιόλας το σύστημα. Χωρίς να ακολουθεί επίσημη εξήγηση. Έπεσε η «ασφάλεια» και τέλος. Έτυχε να συμβεί σε …δύσκολες στιγμές για κάποιες ομάδες. Και δεν άνοιξε ρουθούνι. Εδώ δεν ανοίγει για άλλα πιο σοβαρά πράγματα, θα ανοίξει επειδή έγινε μπλακ-άουτ στο VAR;

Η FIFA προφανώς «στράβωσε» με τη φάση. Ανέθεσε στην επιτροπή διαιτησίας της να βρει εναλλακτικό σχέδιο. Ο Κολίνα, ο Μπουζάκα και οι υπόλοιποι ζήτησαν τη βοήθεια ειδικών του ποδοσφαίρου. Ένας από αυτούς ήταν ο Αρσέν Βενγκέρ. Ο άνθρωπος που έβαλε την Άρσεναλ στον ποδοσφαιρικό χάρτη. Κατέληξαν στο FVS. Στο Football Video Support, το οποίο εφαρμόστηκε στο Παγκόσμιο Κύπελλο U20, που διεξήχθη στη Χιλή και στο Παγκόσμιο Κύπελλο U17, που έγινε στο Κατάρ. Στο δεύτερο διαιτήτευσε ο Βασίλης Φωτιάς. Ο δικός μας διεθνής ρέφερι. Έφτασε μέχρι τον ημιτελικό Πορτογαλία-Βραζιλία, που κρίθηκε στα πέναλτι και την πρόκριση πήραν οι Ίβηρες. Θα τα πούμε πιο κάτω γι’ αυτό το παιχνίδι. Πρέπει πρώτα να μάθετε τι είναι το FVS και πως λειτουργεί.

Κάθε προπονητής έχει δύο κάρτες, μοβ χρώματος, που δικαιούται να χρησιμοποιήσει στο παιχνίδι. Σε περίπτωση παράτασης αποκτά μία ακόμη. Μπορεί να ζητήσει επανεξέταση φάσης που αφορά τις ακόλουθες «κατηγορίες»: κόκκινη κάρτα, πέναλτι, ταυτοπροσωπία (αν ο σωστός παίκτης αντίκρισε την κάρτα ή όχι). Κάνει request για challenge. Δηλαδή αιτείται στον διαιτητή να δει ξανά τη φάση επειδή θεωρεί ότι έκανε λάθος. Αν ο ρέφερι αποφασίσει, βλέποντας την ξανά στο μόνιτορ μαζί με τον τέταρτο διαιτητή, ότι ο προπονητής είχε δίκιο, του επιστρέφει την κάρτα. Αν συμβεί το αντίθετο την κρατάει. Όταν πάρει και τις δύο κάρτες, τότε ο προπονητής χάνει το δικαίωμα να παρέμβει ξανά.

Ο Φωτιάς για παράδειγμα, όπως παρακολουθήσαμε μέσω του FIFA TV, κλήθηκε δύο φορές για επανεξέταση φάσεων από τον Πορτογάλο προπονητή και μία από τον Βραζιλιάνο στον ημιτελικό του Παγκοσμίου Κυπέλλου U17. Ο Πορτογάλος ζήτησε πέναλτι ενώ ο Έλληνας διαιτητής θεώρησε ότι δεν έγινε χέρι και έδειξε κόρνερ. Είδε μετά από λίγο στο μόνιτορ ότι είχε δίκιο. Στη δεύτερη περίπτωση ο Πορτογάλος τεχνικός ζήτησε κόκκινη κάρτα σε αντίπαλο. Ο Φωτιάς είχε δείξει κίτρινη και ήταν πάλι σωστός. Του πήρε και τις δύο κάρτες.

Ο Βραζιλιάνος του έδωσε κάρτα, θεωρώντας ότι έπρεπε να είχε δείξει την κόκκινη σε ποδοσφαιριστή. Ο Φωτιάς την κράτησε γιατί είχε αποφασίσει σωστά για κίτρινη κάρτα. Οι διαιτητές μπορούν πλέον να αντιμετωπίσουν καλύτερα και τις διαμαρτυρίες των παικτών στον αγωνιστικό χώρο. Παραπέμποντας τους στους προπονητές για challenge!!!

Την ώρα που ο διαιτητής και ο τέταρτος βλέπουν ξανά τη φάση στο μόνιτορ, ενεργοποιείται ένας επιπρόσθετος διαιτητής για να διατηρεί τον έλεγχο στον αγωνιστικό χώρο και κυρίως στις τεχνικές περιοχές (πάγκους).

Η μεγάλη διαφορά με όσα ισχύουν στο σύγχρονο ποδόσφαιρο είναι ότι το FVS λειτουργεί χωρίς να υπάρχει VAR. Όμως έχει και μία βασική ομοιότητα με αυτό. Ακολουθεί τις αρχές του VAR, το πρωτόκολλο του, αναφορικά με τις φάσεις που μπορούν να ελεγχθούν. Τις περιπτώσεις δηλαδή που αφορούν την κόκκινη κάρτα, την ταυτοπροσωπία, αν υπάρχει πέναλτι ή όχι, αν το γκολ έχει σημειωθεί κανονικά ή όχι.

Ο τέταρτος διαιτητής είναι ο αρμόδιος να κρίνει την τελευταία περίπτωση. Αυτός μόνο πηγαίνει στο μόνιτορ κάθε φορά μετά από το γκολ για να ελέγξει την εγκυρότητα του. Προσοχή όμως εδώ. Αν τον αμφισβητήσει ο προπονητής και κάνει χρήση της μωβ κάρτας τότε μπαίνει στη διαδικασία ο διαιτητής, ο οποίος θα πάρει την τελική απόφαση αφού συνεννοηθεί με τον τεχνικό για να δει τη φάση σε επανάληψη.

Το νέο σύστημα της FIFA είναι πιο προσιτό οικονομικά στις λίγκες. Μπορούν να το ενεργοποιήσουν πιο εύκολα οι κατώτερες, που αυτή τη στιγμή δεν μπορούν λόγω κόστους να έχουν το VAR.

Επίσης άλλο στοιχείο που είναι πολύ σημαντικό: Τα λάθη δεν τα διορθώνει ο VARίστας αλλά ο διαιτητής που σφυρίζει στον αγώνα. Επιστρέφουμε εν μέρει στο παρελθόν.

Τα ματς δεν διακόπτονται συνεχώς αλλά λίγες φορές. Μπορεί και καθόλου αν δεν κάνουν χρήση των καρτών οι προπονητές. Ακόμα και οι διακοπές διαρκούν λιγότερα λεπτά, που είναι και το πιο βασικό κατά τη διάρκεια του αγώνα.

Πάμε στο advance ημιαυτόματο οφσάιντ. Η FIFA το δοκίμασε στο Παγκόσμιο Κύπελλο συλλόγων που έγινε το καλοκαίρι στα γήπεδα της Αμερικής. Η διαφορά του από την απλή έκδοση, που υπάρχει και στο ελληνικό πρωτάθλημα, είναι ότι ο διαιτητής ειδοποιείται με ηχητικό σήμα από το ίδιο το σύστημα όταν υπάρχει οφσάιντ. Βέβαια μετά περιμένει την επίσημη επιβεβαίωση από τους διαιτητές VAR και AVAR για το αν ισχύει.

Θα αντικαταστήσει το FVS το VAR; Φαίνεται δύσκολο να γίνει στο άμεσο μέλλον. Το πιο πιθανό σενάριο είναι να προκύψει κάποιο υβριδικό σύστημα από την ένωση τους. Τουλάχιστον μάθατε τα βασικά και θα δούμε πως θα καταλήξει η όλη ιστορία, που έχει ενδιαφέρον.

Όσον αφορά στο ελληνικό πρωτάθλημα κλείστε για λίγο τα μάτια. Σκεφτείτε ένα πιθανό μέλλον και προσαρμόστε το στις συνθήκες που επικρατούν τώρα. Τον Μεντιλίμπαρ, τον Λουτσέσκου, τον Μπενίτεθ, τον Νίκολιτς και τους υπόλοιπους προπονητές να έχουν τις μωβ κάρτες. Τέλειο δεν είναι;